Leslie Nagel – ‘flip-flop-fladder’
Leslie Nagel: ‘flip-flop-fladder’
ruimtelijke installatie, diverse materialen
2 oktober t/m 29 november 2026
vrijdag 27 november: ‘Avond van Leslie’

Achter het glas van DE RUIT zie je, als in een etalage, allerlei ‘dingen’. Op het eerste gezicht nut-loos: wat heb je daar nou aan? Weinig staat vast – veel beweegt, nauwelijks gecontroleerd. Dat trekt de aandacht: je kijkt!
Wervelende, fladderende kleurvlakken: vogelvleugels? waaiers? Ze draaien excentrisch: hun vorm verandert voortdurend, hun standaarden waggelen en wiebelen.
Kleine schilderingen en tekeningetjes uit inkt, verf of lichtjes. Sommige fel van kleur, andere meer subtiel. Sommige wiegen aan visdraad, andere kantelen voorbij over gevouwen papier als een eindeloos gordijn, dat traag over een soort gigantische verfroller glijdt. Scrollen in slow motion.
Flardjes papier aan een motortje: als paardenstaartjes, die schokkerig bewegen en glinsteren – een 3D tekening? Een pion met een doldriftig-draaiend lichtspoor.
Niet alleen is er veel te zien. Al dat bewegen maakt ook geluid: geratel en gekraak, gezoem en geschuur. Helaas is dat buiten nauwelijks hoorbaar. Als je wilt luisteren, bel dan even aan: als we thuis zijn doen we open!
‘flip-flop-fladder’ van Leslie Nagel: niet een geordend universum dat logisch en overzichtelijk is. Alles gaat eigen wegen; ondertussen beïnvloedt alles álles, op onverwachte manieren. Leslie laat visuele en auditieve ervaringen ontstaan die je zintuigen prikkelen, en je uitnodigen tot verwondering en verbeelding.

Leslie Nagel

Leslie Nagel (1988, Voorburg) volgde eerst aan het Grafisch Lyceum in Rotterdam de opleiding Art & Design. In 2014 studeerde ze af aan de Koninklijke Academie in Den Haag, in Fine Art, 3D – wat vroeger ‘beeldhouwen’ heette. In 2017 was haar werk in Rotterdam te zien, bij galerie NL=US: ‘New Abstractions, New Experiments’.
Haar homepage oogt als wit papier – verfrommeld, maar daarna min of meer gladgestreken. Bewuste handeling, maar met ongrijpbaar resultaat. Leslie Nagel ten voeten uit. Je vindt er allerlei ongrijpbare objecten: een cirkel uit gespiraliseerd metaaldraad met daarin voortrollend een stalen bolletje; een ‘spin’ op drie ‘poten’ uit ijzerdraad; een ‘tor’ op balpen-spiraaltjes met een spichtige nek en een roze ‘kop’; een ronde ‘waaier’ uit geel-en-paars geplisseerd materiaal, enzovoort. Veel aanhalingstekens: gewone woorden zijn te eenduidig. Bijna kindertekeningen, maar dan driedimensionaal.
Op haar website is het stil, maar in werkelijkheid fladderen ze, wiegen, trillen, ritselen, klapperen en zoemen. Gefascineerd door de zintuiglijke werking van materialen onderzoekt ze hoe geluid, beweging en textuur emoties kunnen oproepen. Het piepen van piepschuim kan kippenvel veroorzaken, terwijl het knisperen van folie juist een aangenaam gevoel kan geven. Door intuïtief werken, in direct contact met het materiaal ontstaan tastbare en visuele ervaringen die je zintuigen prikkelen, en uitnodigen tot spel en verbeelding.
Maken, experimenteren

Leslie Nagel werkt in Den Haag, in ateliergebouw Maakhaven een enorme loods. Beeldend kunstenaars, ontwerpers en vormgevers, ambachtslieden: ‘makers’, uit allerlei disciplines. Ze werken in eigen studio’s, maar wisselen ervaringen uit, geven elkaar feedback, experimenteren, en helpen elkaar. Zo ontstaat werk dat formele omschrijvingen tart. Afgelopen april was er een Open Dag. Veel te zien, té veel om alles te bekijken en beluisteren.
Leslie Nagel is er als vis in water. Haar atelier, op de begane grond, is vrij klein; gelukkig is er een entresol. Beneden haar werkplaats voor driedimensionaal werk. Er stond een bonte ‘berg’ uit ijzerdraad in allerlei dikten, omwonden met draadjes textiel in allerlei soorten en kleuren. Een intrigerend geheel, half doorzichtig: je kon ook het binnenste van die kluwen zien. Overal kleine elektromotortjes: sommige wat verstopt, andere meer in het zicht. Die deden die ‘berg’ trillen en bewegen, en zacht en bescheiden ratelen, zoemen en knisperen. Niet muziek, geen harmonieën; niks digitaals, maar a-tonaal, analoog geluid.
Op de entresol liet ze schilderijtjes zien. Experimenten met allerlei verf op papier of doek. Organische vormen, sommige fors aangezet, andere fragiel. Nauwelijks iets herkenbaars: gewoon speels ‘schilderen’.

Eerder werk
Werk van Leslie Nagel zag ik voor het eerst in 2018, in het statige Pulchri (‘voor het Schone’) aan het Haagse Lange Voorhout. ‘Vibrant Colors’ – een duo-tentoonstelling met Willem Besselink. Groot contrast! De strak omkaderde kleurvlakken van Besselink: geen verfstreekje te zien, geen vorm-gevend handenwerk, maar resultaat van streng-conceptuele uitgangspunten. Spannende dialoog met wat Leslie liet zien. Spichtige, ruimtelijke ‘dingen’ uit ijzerdraad, zonder duidelijke vorm, maar speels, en zichtbaar ‘gekneed’ – alwéér: aanhalingstekens. Overeenkomsten waren er ook: heldere kleuren, en abstractie – niks herkenbaars.
In de zomer van 2022 – het corona-jaar – ontmoetten ze elkaar weer, tijdens een kunstenaarsproject op een uitgestrekte betonplaat in Rotterdam. Willem bracht toen met kaarsrechte houten balkjes in een strikt grid het reliëf boven water van de bodem van een grote plas daar.
Leslie viste er wieren en algen uit, slijmerige slierten in allerlei tinten groen en geel. Die liet ze drogen in de zon, en bond ze daarna in meterslange strengen ijzerdraad. Daaruit ‘kneedde’ ze een hoge ‘toren’, niet spits als de Tour Eiffel, en even rank, maar zonder de uitgekiende vormentaal daarvan, noch de stevigte. Integendeel. Leslie’s toren was stomp als die in Pisa. Stevig verankerd in het beton stond haar toren soms rechtop, maar soms ook scheef, fragiel wiegelend in de wind. Wieren en ijzerdraad: elegantie uit povere materialen.

Simpele materialen, beweging, geluid: ‘absurd’?
Bij Leslie Nagel geen natuursteen, goud noch brons of zilver, zelfs geen cortenstaal, geen nobele houtsoorten. Eerder alledaagse materialen: papier, pluisjes en draadjes textiel, folie en plaktape, draadjes en stangetjes en latjes, enzovoort.
Soms zijn die zorgvuldig bewerkt – zoals het geplisseerde papier van de zwierige ‘waaiers’ bij DE RUIT. Veel vaker oogt alles speels, houtje-touwtje. Niet voor de eeuwigheid gemaakt, maar informeel en fragiel, juist voor dít moment; lekker ‘flansen’ – in de beste betekenis van dat woord! Dat alles doet denken aan Dada-kunstenaar Kurt Schwitters die in de 1920’s bestaande noties over ‘Kunst’ – met hoofdletter – overboord kieperde.
Bij Leslie óók veel beweging. Niet de elegante mobiles van Alexander Calder of de statige windvanen van George Rickey op het Binnenwegplein. ‘flip-flop-fladder’ doet eerder denken aan de schokkerig-zwiepende assemblages van Jean Tinguely uit de 1960’s, ook uit simpele materialen.

Jean Tinguely. fragment van ‘Homage to New York’, 1960
Geluid speelde bij ‘Jan Tingeling’ een belangrijke rol: niet zorgvuldig gecomponeerde ‘muziek’, maar allerlei geratel, geknars en gepiep van materialen die – ongecontroleerd – tegen elkaar botsen.
In musea staan die assemblages tegenwoordig vaak in vitrines: “verboden aan te raken, anders gaan ze kapot”. Tinguely zelf wilde juist self-destroying sculpturen maken, níet ‘Kunst voor de Eeuwigheid’.
Daarmee past zijn werk in het Absurdisme. ‘Absurd’: af-wijkend, on-gepast, niet-logisch, on-geordend, on-zinnig, betekenis-loos, schijnbaar nut-loos. Het ‘normale’ ondergraven. Vrijheid en verademing, in tijden van doorgeslagen logica, overdreven perfectionisme, digitale beheersing en alomvattende controle.
Absurdistisch, en verfrissend: dat geldt zeker ook voor ‘flip-flop-fladder’ van Leslie Nagel.

Leslie Nagel bij DE RUIT
Voor ‘flip-flop-fladder’ bij DE RUIT had Leslie Nagel geen vooropgezet plan, geen vaste ideeën, zelfs geen ontwerpschetsen. Ze werkte intuïtief, in direct contact met haar materialen.
“Ik wil mezelf laten verrassen door wat er gebeurt. Ik hoop dat zo vormen en kleurencombinaties ontstaan die ik interessant vind. Ik hoef niet alles te kunnen begrijpen, er grip op hebben. Ik vind het spannend als dingen uit de hand zouden lopen. Als het te veel lijkt te worden, laat ik dat graag gebeuren. Ik zie wel…”
Of ‘flip-flop-fladder’ nu af is? Leslie: “Wat ik nu bij DE RUIT laat zien zijn voorlopige schetsen in de ruimte. Fijn als er de komende weken nog wat zou gaan veranderen, dat er nieuwe dingen bij komen, of ik alles ga her-arrangeren.”
Laat je steeds opnieuw verwonderen!

© Guus Vreeburg / DE RUIT
20261002